بایگانی دسته: معلومات مورد نیاز کشاورزان و باغداران

گیاه جو-داشت و برداشت جو-آفات و بیماریهای جو

جو (نام علمی: Hordeum vulgare)،(به انگلیسی:Barley )، (به ترکی:آرپا) یکی از غلات است. چرخه زندگی این گیاه یک ساله و از خانواده گرامینه‌ها (گندمیان) است. کشت جو احتمالاً از اتیوپی و آسیای جنوب‌شرقی آغاز شده‌است.

خاستگاه واقعی جو هنوز ناشناخته است. اما بسیاری از محققین، خاستگاه این گیاه را کوه‌های زاگرس در غرب ایران، آناتولی جنوبی و فلسطین می‌دانند. بر پایه نظریه والیوف، مبدأ جوی ریشک دار و غلاف دار، کشور اتیوپی و شمال آفریقا و مبدأ نوع بدون ریشک، ریشک کوتاه و کلاهک دار، آسیای جنوب شرقی، به ویژه چین، ژاپن و تبت است.

جو یکی از سازگارترین غلات است که در شرایط آب و هوایی مساعد، در خاک حاصلخیز که قابلیت نگهداری آب در آن زیاد باشد، و همچنین در خاک‌هایی که PH آن‌ها بین ۷ تا ۸ باشد تولید می‌شود. این گیاه نسبت به گندم در برابر خشکی مقاوم تر است و بنابراین در آب و هوایی که آب، سبب محدود کردن تولید غلات می‌شود، جو می‌تواند بیشترین محصول را تولید کند. در شرایط دیم هم عملکرد جو بهتر از گندم و چاودار می‌باشد. تولید جو در همه نوع زمینی با بارندگی سالیانه ۲۰۰ تا ۲۵۰ میلی‌متر امکان‌پذیر است. جو نسبت به دمای بالا (بیش از ۳۲ درجه سانتی گراد) مقاوم است. اما در شرایط آب و هوای مرطوب، در برابر دمای بالا بسیار حساس است. دانه جو نسبت به گندم برای جوانه زدن به رطوبت کمتری نیاز دارد. در مواردی که پس از جوانه زدن دانه، گیاه به علت کمبود رطوبت خشک شود، با فراهم شدن شرایط مساعد رطوبتی، گیاه رشد مجدد خود را با شدت بیشتری آغاز می‌نماید.

جو از لحاظ مقاومت به سرما، نسبت به گندم در ردیف پایین‌تری قرار می‌گیرد؛ بنابراین به نظر می‌رسد که کشت جوی پاییزه در مناطق سردسیر چندان اطمینان بخش نباشد. در مقایسه با سایر غلات، جو نسبت به شوری خاک، چه در مرحله جوانه زنی و چه در مراحل دیگر مقاوم تر است.

انواع جو  نسبت مقاومت به دما:

در خصوص واکنش به دما، سه نوع جو موجود است: نوع بهاره که به سرما حساس بوده و بنابراین در بهار کاشته می‌شود. نوع پاییزه که در فصل پاییز کاشته می‌شود و تا فرارسیدن فصل بهار، سنبله تولید نمی‌کند. نوع حد واسط که نسبت به سرما مقاومت کمتری داشته و در نقاط نسبتاً گرمسیر در هر دو فصل بهار و پاییز کشت می‌شود. جوی بهاره و پاییزه را نمی‌توان همچون گندم بهاره و پاییزه که تفاوت دانه آن‌ها کاملاً مشخص است، تشخیص داد. جوی پاییزه در بسیاری از نواحی نیمه خشک که بارندگی آن‌ها غالباً در فصول گرم سال (بهار و تابستان) انجام می‌شود، تقریباً ۱۰ تا ۱۴ روز زودتر از گندم پاییزه کاشته می‌شود. جوی بهاره را هم تا آنجا که امکان دارد باید زودتر کاشت. البته جو نسبت به سرمای بهاره (دمای زیر صفر) نسبت به گندم حساس تر است. کشت زودتر جوی بهاره سبب می‌شود که محصول جو قبل از فرارسیدن ایام گرم و خشک، برسد. تأخیر در کشت جو سبب لاغری دانه، عملکرد پایین و… می‌شود.

نیاز کودی گیاه جو برای رشد:

جو هم مانند دیگر گیاهان خانواده گندمیان، مراحل رشد مختلفی دارد که زمان هر مرحله تحت تأثیر عوامل مختلف قرار می‌گیرد. یکی از عوامل مؤثر در رشد گیاه، خاک و البته استفاده از کود می‌باشد. نیازهای کودی جو مشابه گندم است. پایین بودن میزان نیتروژن و فسفر و تا حدی پتاسیم خاک، می‌تواند عملکرد جو را محدود نماید. البته استفاده از کود به منظور تولید حداکثر محصول، باید بر مبنای آب قابل مصرف برای گیاه باشد. همچنین برای تولید جو به عنوان خوراک دام، میزان کود مصرفی معمولاً زیادتر از کود مصرفی برای گیاه جو است که برای مصارف دیگر از جمله تهیهٔ فراورده‌های تخمیری کشت می‌شود. معمولاً مصرف ۵۰ تا ۶۰ کیلوگرم نیتروژن در هر هکتار، می‌تواند عملکرد جو را به نحو مطلوبی افزایش دهد.

 

آفات و بیماری‌های گیاه جو:

جو نسبت به بیماری‌های قارچی فوق‌العاده حساس است. سیاهک یکی از مهم‌ترین این بیماری هاست. سیاهک پنهان جو، عامل قارچی به نام U.hordei می‌باشد. در این بیماری، توده‌ای از هاگ‌های سیاه رنگ جای محتویات دانه را می‌گیرد. هاگ بیماری در سطح دانه یا داخل خاک قرار می‌گیرد. زمانی که بذر جوانه می‌زند، هاگ هم جوانه زده و به گیاه جوان حمله می‌نماید. شیوع این بیماری در خاک‌های اسیدی بیش از خاک‌های خنثی یا خاک‌های آهکی (پ. هاش بیشتر از ۷) است. سیاهک آشکار، به وسیلهٔ قارچی به نام U.gnuda ایجاد می‌شود. در این بیماری، توده‌ای از هاگ‌های سیاه رنگ، جای همه اعضای گل را می‌گیرند. پس از متلاشی نمودن گل، هاگ سیاهک با باد و باران پخش شده و به تمام کلاله‌های بوته‌های آلوده نشده هم می‌رسد و انتشار می‌یاب زنگ ساقه، زنگ برگ و زنگ‌های نواری هم از دیگر بیماری‌های قارچی هستند که به خصوص در نقاط گرم و مرطوب زیان‌های فراوانی به جو وارد می‌کنند.

جو نسبت به حمله سفیدک که عامل آن Erysiphia grarninis است بسیار حساس است. این بیماری، معمولاً در خاکی که میزان نیتروژن آن بالا باشد، بیشتر انتشار می‌یابد. البته گرد گوگرد می‌تواند این بیماری را کنترل نماید. از سایر بیماری‌های جو می‌توان پوسیدگی ریشه، لکه سیاه، سوختگی و انواع بیماری‌های ویروسی را نام برد.

 زمان برداشت محصول جو:

معمولاً جو را هنگامی که رطوبت دانه بین ۳۰ تا ۴۰ درصد باشد، برداشت می‌کنند. در این میزان رطوبت، دانه‌ها چاق تر است. با توجه به این که میزان رطوبت برای انبار کردن دانه بالاست، باید به طرق مصنوعی دانه را خشک نمود تا از گرم شدن و فساد بعدی دانه جلوگیری به عمل آید.

 

خواص غذایی مصرف جو:

۱) جو پوست کنده که هنوز سبوس آن جدا نشده ۲)جو پوست کنده که پوست آن گرفته شده‌است ۳)جو سفید که پوست وسبوس آن گرفته شده‌است و بنام جو مرواریدی معروف است. جو از نظر طب قدیم ایران سرد و خشک است

  •     غذایی بسیار مقوی است.
  •     خاصیت نرم‌کننده دارد.
  •     در قدیم از جو زیاد استفاده می‌کردند.
  •     برای نقرس مفید است.
  •     جوشانده جو داروی خوبی برای مبتلایان به تب و کم خونی و سوء هاضمه است.
  •     ماءالشعیر برای درمان سل، زخم‌های ریوی و سردرد گرم مفید است.
  •     ماءالشعیر خون ساز است و زود هضم می‌شود.
  •     ماءالشعیر را با خشخاش کوبیده برای سردرد مفید است.
  •     برای درمان نقرس پماد در جو را با آب بر روی قسمت‌های دردناک بگذارید.
  •     جو را با شکر مخلوط کرده غذای خوبی برای اطفال است.
  •     بیسکوبیت جو بهترین دارو برای درمان یبوست است و حتی نفخ و شکم درد را از بین می‌برد.
  •     سرد مزاجان باید جو را با شکر بخورند.
  •     کشک الشعیر برای مزاج‌های گرم و اسهال‌های صفراوی مفید است.
  •     برای برطرف کردن گلو درد و ورم گلو کشک الشعیر را قرقره کنید.
  •     برای پائین آوردن کلسترول از جو استفاده کنید.
  •     جو چون دارای پروتئاز می‌باشد بنابراین از سرطان جلوگیری می‌کند

جـو گیاهی است نسبتا” مقاوم که میتوان آنرا بصورت بهاره یا پاییزه ویا زمستانه کشت کرد؛کشت پاییزه گیاه جو نسبت به بقیه کشتها بهتر است زیرا در این روش گیاه فرست کافی برای رشد را خواهد داشت و در ضمن کیفیت و کمیت آن هنگام برداشت افزایش میابد؛در مورد کیفیت جو پاییزه باید گفت که دارای دانه های بزرگتر،پروتیِن بیشتر است….

تهیه زمین مناسب کشت جو:

برای تهیه زمین جـو نیاز به وسایل وماشین آلاتی است که مهمترین آنها گاو آهن برگردان دار،دیسک،لولر,شیارسازمیباشد که تمامی آنها لازم و ضروری است؛ گیاه جو نیاز به بستری نرم،هموار و خاکی با بافت silty clay دارد؛ به همین منظور باید در تهیه زمین برای کاشت جو دقت کافی ولازم را انجام داد زیرا یکی ازمهمترین مراحل کار،تهیه بستر مناسب برای بذر میباشد.

برای تهیه زمین جو اول باید با گاوآهن برگردان دار بصورت کامل خاک رااز عمقcm45-30برگردان کردو سپس برای از بین بردن کلوخه ها وهمشکل شدن کل زمین ، زمین را دیسک زد؛ دفعات دیسک بستگی به میزان کلوخه های ایجاد شده در زمین هنگام شخم زذندارد که ار ۱ الی ۳ مرتبه تئصیه میشودکه بهتر است دو بار دیسک عمود بر هم بزنیم.

شخم را در بهار میزنیم و دیسک را در پاییز یک هفته قبل از کشت میزنیم؛بهتر است از دیسک های دوطرفه و دوردیفه استفاده کنیم که کار با انها راحت تر میباشد و سریع تر انجام میگیرد.

در مرحله بعد برای یکنواخت شدن و همسطح شدن کل زمین از لولر استفاده میکنیم.

نیازهای کودی گیاه جـو:

گیاه جـو چون تقریبا” هرسال کشت میشود زمین را از نظر مواد مغذی تخلیه میکند،پس برای برگرداندن زمین به حالت عادی و پر مغذی لازم است که مواد خارج شده از زمین توسط گیاه را بصورت مکانیکی و با کود دهی به زمین اضافه کنیم.

–  کود دامی:

کود دامی برای اکثر زمینها توصیه میشودچون علاوه بر اینکه به زمین مواد مغذی میرساند باعث بهبود بافت و ساختمان خاک نیز میشود. بهترین کود دامی کود گاوی میباشد.

میزان کود دامی برای هر سالوبرای هر هکتار ار زمین حدود ۵/۱تن میباشدکه اگر این کار همه ساله انجام شود ۸۰۰-۷۰۰ کیلو هم کفایت میکند.

کود دامی بهتر است در یک جا تل انبار گردد تا بخوبی بپوسد و مواد غذایی آ ن توانایی خارج شدن را داشته باشد؛این کار یک مزیت دیگر هم دارد و آ ن این است که اگر احیانا”بذور علفهای هرز داخل کود دامی باشد در این مدت رشد کرده و از بیبن میرودچون هر هفته این کود باید زیر ورو گردد.

بهتر است به منظور جلوگیری از انتقال آفات و بیماری به زمین کشت از کودهای دامی پوسیده یک الی دو ساله استفاده شود و یا مراحل ضدعفونی و پوساندن کود دامی را انجام دهید.

برای کشت پاییزه کود دامی را باید قبل از زدن اولین شخم بصورت مساوی و هموار روی زمین ریخت و با یک بار شخم توسط گاوآهن برگردان دار آنرا به زیر زمین انتقال داد.

 –  کودهای شیمیایی:

در کشاورزی نوین کودهای شیمیایی نقش بسیار موثری در رشد گیاهان دارندچونکه میشود مقدار آنها را در زمانهای مختلف تنظیم کرد؛

کودهای شیمیایی به دو دسته تقسیم میشوند:

الف) کودهای ماکرو        ب) کودهای میکرو

کودهای ماکرو:

این کودها دارای موادی اند که گیاهان به میزان بیشتری به آنها نیاز دارند،وجود آنها لازم وضروری است وگیاه بدون آنها قادر به رشد و میوه دهی نیست؛

از جمله کودهای ماکروالمانت میشود بهازت،فسفر،پتاس،گوگرد،کلسیم ومنیزیم اشاره کرد؛که سه عنصر اول مهمترین بخش از این کودها است.البته باید به دیگر کودها هم توجه لازم را داشت تا بتوان محصول خوبی برداشت نمود .

ازت: این عنصر در گیاهان نقش حیاتی داشته که جو به مقدار کمتری به آن نیاز دارد چونکه جو و کلا” گیاهان تیرهgramineaدارای غددی در ریشه خود هستند که ازت را تثبیت میکنند؛البته چون این غدد زمانی بوجود میایند گه ریشه رشد کافی را کرده باشد پس به عنوانstarter مقداری ازت به گیاه میدهیم.

برای جو حدود ۱۵۰-۱۰۰ کیلو در هکتار ازت لازم است که چون ازت در آب محلول است بهتر است که این مقدار را در چند قسط در اختیار گیاه قرار دهیم؛

۳/۱ آنراقبل از کشت و موقع تهیه زمین استفاده میکنیم؛

۳/۱بعدی را پس از آبیاری دوم؛

و ۳/۱ انتهایی را قبل از خوشه دهی

برای زمینهای آمادگاه آبیک بهتر است که از کودهای سولفات آمونیم ویا اوره استفاده کنیم.

ازت باعث رشد گیاه میشود و در ساختمان کلروفیل شرکت دارد.

فسفر: فسفر هم یکی دیگر از عناصری است که گیاه به آن نیاز مبرم دارد؛فسفر باعث سرعت در رسیدگی محصول میشود و نیز افزایش محصول را باعث میگردد.

فسفر باید در اختیار ریشه گیاه قرار گیرد پس میفهمیم که باید به عمق زمین برگردان شود.

میزان فسفر مورد نیاز جو حدود ۷۰ کیلو در هکتار استکه تمامی آن در یک مرحله قبل از کاشت توسط دست یا دستگاه سانتریفوژ در زمین پخش میشود وسپس توسطشخم ودیسک در عمق۴۰-۳۰ سانتیمتری در دسترس گیاه قرار گیرد.

از انواع کودهای فسفره میتوان استفاده کرد ولی بهترین آنها سوپر فسفات است.

 

پتاسیم: پتاسیم در گیاه باعث سنتز و انتقال هیدروکربنها میشود ونیز یکی از کارهای مهم پتاسیم در گیاهان ایجاد حالت مقاومت به بعضی امراض ،بیماریها و نیز سرما میشود ونیز باعث افزایش کیفیت محصول و جذب آب میشود.

برای زمینهای جـو حدود ۹۰-۷۰کیلوگرم پتاسیم در هکتار لازم است که بصورت کودهای پتاسه در اختیارریشه گیاه قرارمیگیرد.

در صورت دیده شدن علایم کمبود،دیگر کودها را اضافه میکنیم.

علایم کمبود کودها در جـو:

۱- کمبود ازت باعث رنگ پریدگی و زردی برگها و کوچکی و کم رشدی جو میشود.

۲- کمبود فسفر باعث ارغوانی شدن برگها ویا ایجاد لکه های آبی وسبز روی برگها میشود.

۳- کمبود پتاسیم باعث کمی رشد گیاه و قهوه ای شدن و یا سوختگی کناره برگهای مسن میشود.

۴- کمبود گوگرد باعث زرد شدن برگهای جوان میشود . گوگرد بیشتر بصورت کودهای سولفات همراه دیگر عناصر مصرف میشود مثل سولفاتهای آهن،مس،و روی.

۵- کمبود کلسیم باعث باز نشدن برگهای جوان و چروکیدگی کناره برگها میشود.کود های کلسیم بصورت کربنات کلسیم میباشد.

۶-کمبود منیزیم باعث رنگ پریدگی برگهای مسن میگردد که این از کناره ها شروع شده وبه وسط برگها میرسد. کودهای منیزیم بصورت دولومیت همراه کلسیم دیده میشود.

کودهای میکرو:

کودهای میکرو المانت یا عناصر کم مصرف ،عناصریاند که گیاه به میزان ناچیزبه آنها نیاز داردکه عبارتند از:آهن،منگنز،مس،روی،بر،کلر و مولیبدن.

میزان مصرف آنها در خاک را نمیتوان بصورت حدودی تعیین کئد وآن بستگی به میزان عناصر موجود در خاک دارد که با آزمایشات دقیق خاکشناسی تعیین میگردد؛ولی آنچه معلوم است این است که میزان عناصر میکرو در خاکهای نواحی خشک بسیار کم میباشد.

یکی از بهترین روشهای کود دهی میکروکه زمان کم،هزینه کم،وسریع الاثر میباشد،کود دهی توسط کودهای کامل میکرو میباشدکه در بازار به عناوین مختلفیافت میشود؛مثل کودمایع کامل قطره طلا،کود مایع کامل غزال.

از این کودها برای جـو باید زمانی استفاده کرد که علایم کمبود مشاهده گردد؛

استفاده از این کودها در جو زمان برگ دهی وقبل از خوشه دهیویا هنگام خوشهدهی در غصل بهار بصورت پاششی استفاده میگردد،

میزان مصرف آن را باید از روی دستور العمل نوشته شده روی لیبل این کودها بدست آورد ولی بصورت معمول از درصد ۴در ۱۰۰۰استفاده میشود.

زمان کاشت جو:

یکی از مهمترین عواملی که در ایجاد یک محصول خوب دخالت دارد و در کنترول انسان است ،تاریخ کاشت است.

همانطور که اشاره شد جو بصورت بهاره یا پاییزه کاشته میشود.تاریخ کاشت جو پاییزه اواسط مهر ماه تا اواخر آبانماه میباشد؛که بهترین تاریخ کشت ۲۵مهر است.

البته به آب وهوای منطقه هم باید توجه کرد که اگر هوا زیاد گرم بود نباید کشت انجام گیرد.

نوع و میزان بذر جو :

در انتخاب بذر باید توجه لازم را کرد ؛چونکه بذور اصلاح شده فراوانی وجود دارد که هر کدام برای یک منطقه اصلاح شده اندو فقط در همان منطقه جواب میدهد.

ارقام مختلف جو وجود دارد مثل جـو گوهر،جو طلایه،جو زر ،جو ظفر،جو ارم،جو سینا،جو کالیفرنیاو….

چون همه ساله ارقام اصلاح شده جدیدی توسط سازمان کشاورزی به مناطق مختلف پیشنهاد میگردد،پس بهتر است از عنوان کردن یک نوع بذر حذر کرد ولی جو اصلاح شده ای که هم اکنون در منطقه آبیک استفاده میگردد همان جو گوهر میباشد.

برای میزان بذر هم نوع کاشت نقش مهمی دارد؛برای کشت دست پاش حدود۱۱۰الی۱۴۰ کیلو بذر نیاز میباشدولی برای کشت ماشینی فقط ۵۰الی۷۰ کیلو بذر نیاز میباشد.

عمق کاشت جو :

در کشتهای مکانیزه عمق کاشت بطور کامل توسط دستگاه تنظیم میگردد که برای جو حدود۵-۳سانتیمتر میباشدولی در کشت دستپاش نمیتوان عمق کاشت را یکنواخت تعیین کرد؛چونکه اول بذور توسط دست پاشیده میشوند سپس توسط دیسک به زیر زمین میروند.

روش کاشت جو:

زمین را بعد از برداشت محصول قبلی دربهار یا تابستان شخم زده و به حال خود رها میکنیم؛ درپاییز کودهای دامی و شیمیایی را طبق دستورالعمل ذکر شده در زمین پخش کرده وسپس شخم میزنیم؛ بعد از شخم بنا به نیاز ۲ مرتبه دیسک عمود بر هم میزنیم و سپس بنا به نیاز ۱الی ۲ بار توسط لولر زمین را تسطیح میکنیم؛ حال میتوانیم به دو صورت اقدام به کشت نماییم:

۱-روش دست پاش

۲-روش ماشینی (recommend)

1-در روش دست پاش بذور توسط دست در کل زمین پخش میگردد که شخص بذر پاش باید از محارت کافی برخوردار باشد؛

سپس توسط یک دیسک سبک بذور زیر خاک میروندو برای آبیاری یک بار با شیار ساز زمین شیار شیار میشود

 

2-در روش ماشینی از خطی کار غلات استفاده میکنیم،این دستگاه تمامی عوامل کاشت را کنترول میکند:

توسط این دستگاه شیاری روی زمین حفر میشود که عمق cm 4-3 را میتوان در آن تنظیم کرد ، بذور با فاصله یکسانی روی زمین میافتند و دو دیسک کوچک در انتهای دستگاه روی بذور را کاملا” میپوشاند.

پس توسط ماشین خطی کار غلات که تنظیمات لازمه آن برای جو اعمال شده و بصورت کششی به پشت تراکتور وبه محور p.t.o تراکتور اتصال یافته اقدام به کشت میکنیم وسپس آبیاری کرده و زمین را تا بهار به حال خود رها میکنیم ؛

در فصل بهار آبیاری انجام داده و ۳/۱ از کود سولفات آمونیوم را بصورت سرک به زمین اضافه میکنیم و اعمال داشت مثل کود دهی میکرو ،مبارزه با علف هرز ، مبارزه با آفات و… راانجام میدهیم و هنگام رسیدن دانه ها اقدام به درو میکنیم.

آبیاری جو :

اگر جو را بصورت پاییزه بکاریم فقط بعد از کاشت لازم است یک بار آبیاری نماییم،اگر بارندگی صورت نگرفت ۳-۲ هفته بعد یک بار دیگر آبیاری میکنیم سپس زمین را تا بهار رها کرده ودر بهار هر ۱۲۰-۱۵ روز یک بار آبیاری مینماییم.

بهترین روش آبیاری ،آبیاری تحت فشار است واز نوع آبیاری بارانی که برای جو بیشترین راندمان را خواهد داشت.ولی چون هزینه آن زیاد است و مهمتر از همه ما اینجا آب کافی نداریم وسطح زیر کشت پایین است پس پیشنهاد نمیشود.

مبارزه با علفهای هرز:

اگر زمین جو بصورت یکنواخت کاشته شود (کشت مکانیزه)دیگر فرصت رشد علف هرز وجود نداردو خود گیاه جو با سایه اندازی با علفهای هرز مبارزه میکند.ولی در هر صورت برای مبارزه با علفهای هرز پهن برگ باید از علف کش, D , 2,4استفاده کردالبته با توجه به میزان توصیه شده آن در روی لیبل موجود۳۰الی ۴۰روز بعد از کاشت.

برداشت جـو:

برداشت جو توسط دست از ۱۵سانتیمتری زمین توسط داس میتواند انجام گیرد ولی به علت پرت محصول زیاد توصیه نمیشود؛ برداشت مکانیزه توسط کمباین بهترین نوع برداشت است؛ در هنگام برداشت دانه های جو باید دارای ۴۰%رطوبت باشند ونباید زیاد خشک باشند زیرا براحتی از خوشی جدا میشوند و به زمین میریزند.

برداشت در مرحله رسیدگی فیزیولوژیک گیاه جو انجام میشود ؛یعنی زمانی کهاگر دانه جو بین دو ناخن قرار گیرد بشکند ولی له نشود؛ جو را زود تر از گندم برداشت میکنیم وقتی که اندامهای گیاه زرد شوند.

جو را باید صبح زود یا آخر شب برداشت کنیم چون حساسیت سنبله زیاد است و شکننده .

بیماریهای عمده جو:

    زنگ سیاه جو puccinia graminis

این بیماری به رنگ سیاه روی تمامی قسمتهای گیاه دیده میشود.

رنگ جوشهای آن قهوهای است،و به شکل گرد است.

در مرحله آخر فصل جوشها میترکند وگرد سیاه رنگ تولید میکنند.

گاهی اوقات جوشها به رنگ زرد بر روی برگهای جو بصورت نواری و موازی ایجاد میشوند.

روش کنترول این زنگ مختلف است ولی از قارچ کشهای زیر میتوان استفاده کرد:

قارچ کش propiconazol با نام تجاریTilt

قارچ کشcyproconazol با نام تجاری   Alto   

    سیاهک پنهان جو:Tilletia foetida

در این نوع بیماری دانه های جو از داخل مورد حمله قرار میگیرند وداخل آنها پوک شده و از گرد سیاه رنگی پر میشوندولی چون دانه جو سخت است گرد سیاه رنگ بیرون نمی ریزدوفقط وقتی دیده میشود که دانه جو کوبیده شود وبه همین جهت به سیاهک پنهان معروف است.

بنا بر این برای از بین بردن و کنترول این بیماری فقط کافی است از یذور سالم و مورد تایید استفاده کنیمویا بذور را با مانکوزب یاPCNBضد عفونی کنیم ویا اینکه از سم کربوکسین استفاده نماییم.

گیاهان ضد ویروسی و ضد میکروبی و خواص درمانی آنها

«از دوران ما قبل تاریخ، گیاهان دارویی به عنوان درمان‌هایی طبیعی برای بیماری‌های مختلف، از جمله عفونت‌های ویروسی مورد استفاده قرار گرفته اند. به واسطه تراکم زیاد ترکیبات گیاهی قدرتمند، بسیاری از گیاهان دارویی به مبارزه با ویروس‌ها کمک کرده و از گزینه‌های مورد علاقه پزشکان سنتی بوده اند. با این وجود، برخی فواید گیاهان دارویی از پشتیبانی پژوهش‌های علمی گسترده، به ویژه مواردی که با حضور سوژه‌های انسانی انجام شده باشند، برخوردار نیستند، از این رو، باید جانب احتیاط را در مصرف آن‌ها رعایت کرد.در این نوشته سعی گردیده از منابع مختلف گیاهان دارویی با دلایل علمی و تحقیقی معرفی خواندگان سایت قرنفیل گردد.

 

گیاه آویشن و خرزهره

ککلیک اوْتو

خرزهره

مقدمه:امروزه درمان بیماری‌های ویروس HSV-1 با داروهای ضدهرپسی مانند آسیکلوویر به دلیل پیدایش مقاومت دارویی در ویروس با مشکلاتی روبرو می‌شود و بایستی داروهایی با کارایی بهتر را یافت. در این پژوهش ویژگی ضدویروسی گیاه آویشن و خرزهره با داشتن کاربرد دارویی در پزشکی سنتی بر روی HSV-1 بررسی شد. روش بررسی: نخست عصاره آبی گیاهان فراهم گردید و پس از سنجش سیتوکسیسیته آنها بر روی یاخته‌های Hep-2: Human epithelial type 2) با ارزیابی(CPE: Cyto Pathic Effect) ، اثر ضد ویروسی عصاره‌های گیاهی با روش بازدارندگی از CPEویروس بررسی گردید. نتایج: CC50 عصاره خرزهره در غلظت‌های μg/ml73/4 و آویشن در غلظت μg/ml102×۲۸/۹ به دست آمد. عصاره آویشن در غلظت‌های μg/ml900-200 ویروس HSV-1را از تکثیر بازداشت. EC50 و IC50 آن μg/ml36/48 و μg/ml102×۱۲/۱ بود. نتیجه‌گیری: گیاه آویشن در غلظت‌های غیرتوکسیک اثر ضدویروسی بسیار خوبی را بر روی HSV-1 نشان داد، ولی اثر گیاه خرزهره بر ویروس کشنده بود. برای یافتن مکانیسم اثر این داروها نیاز به پژوهش‌های بیشتر می‌باشد تا در ساخت داروهای ضدهرپسی به کار رود.

برای مطالعه خواص درمانی آویشن به این سایت مراجعه نمایید

برای مطالعه خواص درمانی خرزهره به این سایت مراجعه نمایید

مقاله تحقیقی:بررسی اثر ضد ویروسی آویشن شیرازی بر ویروس هرپیس تیپ یک در محیط کشت سلولی

 


گیاه آنیسون(بادیان رومی) به ترکی جیره گۆلۆ  و با نام علمی Pimpinella anisum L

 

جیره گولو

 

آثار فارماکولوژیکی گزارش شده قسمت عمده اسانس میوه انیسون را آنتول تشکیل می‌دهد. این ترکیب از طریق اثر بر عضلات صاف دستگاه گوارش و شل کردن آن ها، اثرات ضد نفخ و ضد اسپاسم دارد و سبب رفع سوءهاضمه و مشکلات ناشی از آن می گردد.
– اسانس انیسون، اثر خلط آور و ضد اسپاسم دارد و می توان آن را در درمان برونشیت، التهاب نای که سبب سرفه های مداوم می‌شود و نیز در سیاه سرفه به کار برد. این اثرات مربوط به آنتول موجود در اسانس است که دارای اثر سمپاتیکی است و سبب اتساع نایژک ها می گردد.
– مطالعه ای بر روی ۴۴ بیمار مبتلا به سینوزیت مزمن با سابقه بیماری حداقل ۳ ماه انجام گرفت. طی مدت ۴ هفته گروهی از بیماران قطره بینی روغن انیسون و گروه دیگر از اسپری بینی فلوتیکازون استفاده کردند. نتایج حاکی از آن است که هر دو درمان در کاهش نشانه های بیماری موثرند، ولی استفاده از قطره بینی انیسون به طور معنا داری کارآمدتر است.
– بررسی اثرات ضد تشنج اسانس دانه های انیسون در مدل موشی نشان داد که اسانس این گیاه اثرات ضد تشنجی قابل توجهی از خود نشان می دهد. اثرات ضد تشنج اسانس این گیاه را به وجود اوژنول، آنتول و استراگول نسبت دادند که اثرات شل کننده عضلانی نیز دارند.
– مطالعات اثرات درمانی گیاه انیسون در درمان هایپرپلازی خوش خیم پروستات را تایید نموده است. این گیاه با مهار آنزیم ?- آلفا ردوکتاز که عامل اصلی تبدیل تستوسترون به دی هیدروتستوسترون به شمار می رود، غلظت دی هیدروتستوسترون را در سرم کاهش می دهد. کاهش این ماده منجر به توقف رشد غده پروستات، تسهیل جریان ادرار و بهبود حال بیمار می شود.
– در یک کار آزمایی بالینی بر روی ۷۲ زن یائسه با شکایت گر گرفتگی در درجات مختلف، مصرف روزانه سه کپسول حاوی ۱۰۰ میلی گرم عصاره انیسون توانست در طی ۴ هفته، باعث کاهش قابل توجهی در تعداد و شدت علائم گرگرفتگی گردد.

– نتایج مطالعات حیوانی نشان داده است مصرف روزانه میوه انیسون از پوکی استخوان ناشی از کمبود استروژن در دوران یائسگی جلوگیری می کند.
– بررسی مطالعات حیوانی اثرات محافظ معدی عصاره آبی دانه های انیسون را تایید کرده است.
– ترکیب آنتول موجود در اسانس انیسون نیز دارای اثرات ضد قارچ قوی است.
– در گذشته از اسانس انیسون به عنوان حشره کش استفاده می شده است. امروزه این اثرات بر لاروهای حشرات مختلف تایید شده است. در پژوهشی، فعالیت ترکیبات اسانس انیسون بررسی شد و با نتایج حاصل از کنه کش های سنتزی مقایسه شد. نتایج نشان داد، ترکیب پارا آنیس آلدئید موجود در اسانس دارای بیشترین سمیت در برابر کنه می باشد.

 

برای مطالعه کامل از خواص بادیان رومی به این سایت مراجعه نمایید.


 

بررسی اثرات ضد ویروسی

نیلوفر (آبی)سفید، سماق، مامیران و هلیله زرد

از بین گیاهان مورد بررسی عصاره برگ نیلوفر سفید، سماق، مامیران و هلیله زرد روی HSV-1 و آدنو ویروس موثر بودند. غلظت ۱۰۰۰ mg/ml مامیران بطور کامل تکثیر HSV-1 و آدنو ویروس را مهار کرد؛ ولی اثر آن روی HSV-1 چشمگیرتر بود؛ بطوریکه غلظت ۵۰۰ mg/ml آن نیز از تکثیر ویروس کاملا جلوگیری می کرد. هلیله زرد اثر کمتری در ممانعت از تکثیر هر دو ویروس از خود نشان داد.


اُرگانو(پونه کوهی)

 

یارپیز

ارگانو که به نام پونه کوهی نیز شناخته می‌شود گیاهی محبوب در خانواده نعناعیان و به واسطه خواص دارویی خود شناخته شده است. ترکیبات گیاهی موجود در ارگانو، از جمله کارواکرول (Carvacrol) ویژگی‌های ضد ویروسی را ارائه می‌کنند.

در یک مطالعه آزمایشگاهی، هم روغن ارگانو و هم کارواکرول به صورت مجزا فعالیت نوروویروس موشی را طی ۱۵ دقیقه پس از مواجهه کاهش دادند.

نوروویروس موشی بسیار مسری است و از دلایل اصلی آنفلوآنزا معده در انسان است. این نوع بسیار شبیه به نوروویروس انسانی است و در مطالعات علمی استفاده می‌شود، زیرا رشد و تکثیر نوروویروس انسانی در محیط آزمایشگاهی بسیار دشوار است.

روغن ارگانو و کارواکرول فعالیت ضد ویروسی در برابر ویروس هرپس سیمپلکس نوع-۱ (HSV-۱)، روتاویروس، دلیل شایع اسهال در نوزادان و کودکان، و ویروس سنسشیال تنفسی (RSV) که موجب عفونت‌های تنفسی می‌شود را نیز نشان داده اند.

 

برای مطالعه ۳۰ فایده شگفت انگیز پونه کوهی به این سایت مراجعه کنید.


مریم گلی

 

قاراقوُلاق

 

مریم گلی (به ترکی: قارا قوُلاق)یکی از اعضای خانواده نعناعیان و یک گیاه دارویی معطر است که از گذشته‌های دور در پزشکی سنتی برای درمان عفونت‌های ویروسی مورد استفاده قرار می‌گیرد.

خواص ضد ویروسی مریم گلی بیشتر با ترکیباتی به نام سافی‌سینولید (Safficinolide) مرتبط است که در برگ‌ها و ساقه این گیاه وجود دارند.

پژوهش‌های آزمایشگاهی نشان داده اند که مریم گلی ممکن است با ویروس نقص ایمنی انسان نوع ۱ (HIV-۱) که به ایدز منجر می‌شود، مبارزه کند. در یک مطالعه، عصاره مریم گلی با پیشگیری از ورود ویروس به سلول‌های هدف به طور قابل توجهی فعالیت اچ‌آی‌وی را مهار کرد.

همچنین، مریم گلی توانایی خود در مبارزه با ویروس هرپس سیمپلکس نوع-۱ و ایندیانا وسیکیولوویروس (Indiana Vesiculovirus) که حیوانات اهلی مانند اسب، گاو و خوک را آلوده می‌سازد، نشان داده است.

 

برای مطالعه بیشتر از ۳۵ مهمترین خواص درمانی مریم گلی به این سایت مراجعه نماید

 


ریحان

ریحان

 

بسیاری از انواع ریحان، از جمله شیرین و مقدس، ممکن است با برخی عفونت‌های ویروسی مبارزه کنند.

به عنوان مثال، یک مطالعه آزمایشگاهی نشان داد که عصاره ریحان شیرین حاوی ترکیباتی مانند اپی‌ژنین و اسید اورسولیک، می‌تواند آثاری قدرتمند در برابر ویروس‌های هرپس (تبخال)، هپاتیت B و انتروویروس داشته باشد.

همچنین، ریحان مقدس توانایی خود در افزایش ایمنی بدن را نشان داده که ممکن است به مبارزه با عفونت‌های ویروسی کمک کند.

طی یک مطالعه چهار هفته‌ای با حضور ۲۴ بزرگسال سالم، مصرف ۳۰۰ میلی گرم عصاره ریحان مقدس افزایش چشمگیر سطوح سلول‌های T و سلول‌های قاتل طبیعی در بدن این افراد را نشان داد که هر دو مورد سلول‌های ایمنی هستند که به محافظت و دفاع از بدن در برابر عفونت‌های ویروسی کمک می‌کنند.

 

برای مطالعه ۱۲ خاصیت درمانی ریحان سرشار از آنتی اکسیدانی به این سایت مراجعه نمایید.


رازیانه

دله بنگ

 

رازیانه(به ترکی:دله بنگ) گیاهی با عطر و طعمی شبیه به شیرین بیان است که ممکن است با برخی انواع ویروس مبارزه کند.

یک مطالعه آزمایشگاهی نشان داد که عصاره رازیانه آثار ضد ویروسی قوی را در برابر ویروس‌های هرپس و پاراآنفلوآنزا نوع-۳ (PI-۳) که موجب عفونت‌های تنفسی در گاو‌ها می‌شود، ارائه کرده است.

افزون بر این، ترانس-آنتول، ترکیب اصلی موجود در روغن اساسی رازیانه، آثار ضد ویروس قوی در برابر ویروس‌های هرپس را نشان داده است.

برخی مطالعات با حضور سوژه‌های حیوانی نشان داده اند که رازیانه ممکن است سیستم ایمنی را تقویت کرده و التهاب را کاهش دهد که این شرایط ممکن است به مبارزه با عفونت‌های ویروسی کمک کند.

برای مطالعه از ۴۰ فایده تخم، دمنوش و عرق رازیانه برای سلامتی و درمان+مضرات به این سایت مراجعه نمایید

 

مقاله: بررسی اثر ضدباکتری عصاره اتانولی دانه گیاه رازیانه


سیر

ساریمساق

سیر یکی از درمان‌های طبیعی محبوب برای طیف گسترده‌ای از بیماری ها، از جمله عفونت‌های ویروسی است.

در یک مطالعه با حضور ۲۳ بزرگسال مبتلا به زگیل ناشی از ویروس پاپیلومای انسانی (HPV)، دو بار در روز استفاده از عصاره سیر روی نواحی تحت تاثیر قرار گرفته به از بین بردن زگیل‌ها پس یک تا دو هفته کمک کرد.

افزون بر این، مطالعات آزمایشگاهی در گذشته نشان داده اند که سیر ممکن است فعالیت ضد ویروسی در برابر آنفلوآنزای A و B، اچ‌آی‌وی، ویروس هرپس سیمپلکس نوع-۱، سینه پهلوی ویروسی، و راینوویروس که موجب سرماخوردگی می‌شود، داشته باشد. با این وجود، به پژوهش‌های بیشتری در این زمینه نیاز است.

مطالعات آزمایشگاهی و مواردی با حضور سوژه‌های حیوانی نشان داده اند که سیر واکنش سیستم ایمنی را با تحریک سلول‌های ایمنی محافظ که ممکن است در برابر عفونت‌های ویروسی وارد عمل شوند، بهبود می‌بخشد.

 

برای مطالعه از ۷۹ خاصیت سیر برای سلامتی و درمان بیماری ها + مضرات سیر به این سایت مراجعه نمایید.


بادرنجبویه

 

ایلانباشی

بادرنجبویه(به ترکی:ایلانباشی) یک گیاه لیمویی است که معمولا در چای‌ها و چاشنی‌ها استفاده می‌شود. این گیاه به واسطه خواص دارویی خود نیز شناخته شده است.

عصاره بادرنجبویه منبعی از ترکیبات قوی است که فعالیت ضد ویروسی دارند.

پژوهش‌های آزمایشگاهی نشان داده اند که بادرنجبویه آثار ضد ویروسی در برابر آنفلوانزای مرغی، ویروس‌های هرپس، ویروس نقص ایمنی انسان نوع ۱، و انتروویروس ۷۱ که می‌تواند موجب عفونت‌های جدی در نوزادان و کودکان شود، دارد.

 

برای مطالعه از ۱۵ خاصیت دمنوش و عرق بادرنجبویه+مضرات به این سایت مراجعه نمایید.


نعناع بیابانی

 

نانه

نعناع بیابانی به واسطه خواص ضد ویروس قدرتمند خود شناخته شده است و معمولا به چای ها، عصاره ها، و تنتور‌ها اضافه می‌شود و به عنوان درمانی طبیعی در برابر عفونت‌های ویروسی کاربرد دارد.

برگ‌ها و روغن اساسی نعناع بیابانی حاوی ترکیبات فعال، از جمله منتول و اسید رزمارینیک هستند که فعالیت ضد ویروسی و ضد التهاب دارند.

در یک مطالعه آزمایشگاهی، عصاره برگ نعناع بیابانی فعالیت ضد ویروسی قوی در برابر ویروس سنسشیال تنفسی را نشان داده و همچنین سطوح ترکیبات التهابی را به میزان قابل توجهی کاهش داد.

 

مقاله تحقیقی: بررسی اثرات ضد ویروسی عصاره آبی الکی نعنا بر سرخک در محیط آزمایشگاهی

 

برای مطالعه ۸ خاصیت اثبات شده نعناع به این سایت مراجعه نمایید.


رزماری

 

رُزماری

رزماری که به نام اکلیل کوهی نیز شناخته می‌شود گیاهی پر استفاده در آشپزی است، اما به واسطه ترکیبات مختلف خود، مانند اسید اولئانولیک، کاربرد‌های درمانی نیز دارد.

در مطالعات آزمایشگاهی و با حضور سوژه‌های حیوانی، اسید اولئانولیک فعالیت ضد ویروسی در برابر ویروس‌های هرپس، اچ‌آی‌وی، آنفلوآنزا و هپاتیت را نشان داده است.

افزون بر این، عصاره رزماری آثار ضد ویروس در برابر ویروس‌های هپاتیت A که کبد را تحت تاثیر قرار می‌دهد، نشان داده است.

 

برای مطالعه از ۴۰ خاصیت رزماری برای سلامتی،‌زیبایی و درمان+مضرات به این سایت مراجعه نمایید.


اکیناسه(سرخارگل)

 

سرخارگل

اکیناسه که به نام سرخارگل نیز شناخته می‌شود، به واسطه خواص تقویت کننده سلامت خود یکی از گیاهان پر استفاده در دارو‌های گیاهی است. بسیاری از بخش‌های این گیاه از جمله گل ها، برگ‌ها و ریشه‌ها برای درمان‌های طبیعی استفاده می‌شوند.

در حقیقت، Echinacea Purpurea نوعی از این گیاه که گل‌های مخروطی دارد، توسط بومیان آمریکا برای درمان طیف گسترده‌ای از بیماری ها، از جمله عفونت‌های ویروسی، استفاده می‌شد.

چندین مطالعه آزمایشگاهی نشان داده اند که برخی انواع اکیناسه، از جمله E. Pallida، E. Angustifolia و E. Purpurea در مبارزه با عفونت‌های ویروسی مانند هرپس و آنفلوآنزا موثر عمل می‌کنند.

به طور خاص، E. Purpurea دارای آثار تقویت کننده سیستم ایمنی است که آن را به گزینه‌ای مفید برای درمان عفونت‌های ویروسی تبدیل می‌کند.

 

برای مطالعه از ۲۴ فایده سلامتی و زیبایی اکیناسه به این سایت مراجعه نمایید.


سامبوکاس(آقطی)

قاراگن دَلاش

سامبوکاس (Sambucus) یا آقطی به ترکی:قاراگن دَلاش خانواده‌ای از گیاهان است که به نام الدر (Elder) نیز شناخته می‌شوند. الدربری یا آقطی سیاه در اشکال مختلف، مانند قرص و شربت، به عنوان درمانی طبیعی برای عفونت‌های ویروسی، مانند آنفلوآنزا و سرماخوردگی، استفاده می‌شود.

مطالعه‌ای با حضور سوژه‌های حیوانی نشان داد که آب الدربری در مهار تکثیر ویروس آنفلوآنزا و تحریک واکنش سیستم ایمنی موثر عمل می‌کند.

در یک بررسی که شامل چهار مطالعه و داده‌های ۱۸۰ نفر می‌شد نیز پژوهشگران دریافتند استفاده از مکمل الدربری در کاهش علائم تنفسی ناشی از عفونت‌های ویروسی موثر عمل کرده است.

 

برای مطالعه بیشتر ازمزایا و عوارض جانبی آقطی سیاه به این سایت مراجعه نمایید.


شیرین بیان

شیرین بیان

 

شیرین بیان دیر زمانی است که در پزشکی سنتی چینی و دیگر روش‌های درمانی طبیعی مورد استفاده قرار می‌گیرد.

ترکیبات فعال موجود در شیرین بیان، مانند گلیسیریزین، لیکوریتیژنین و گلابریدین از خواص ضد ویروسی قدرتمند برخوردار هستند.

مطالعات آزمایشگاهی نشان داده اند که عصاره ریشه شیرین بیان در برابر اچ‌آی‌وی، ویروس سنسشیال تنفسی، ویروس‌های هرپس و کروناویروس مرتبط با سندرم تنفسی حاد که موجب نوعی سینه پهلوی شدید می‌شود، موثر عمل می‌کند.

 

برای مطالعه بیشتر از ۶۸ خاصیت باور نکردنی شیرین بیان + کاربردها و عوارض جانبی به این سایت مراجعه نمایید.


آستراگالوس(گَوَن)

یوْرغون آغاجی

 

آستراگالوس که به نامهای گیاه آستراگالوس، اسطراغالیس، گَوَن به ترکی:یوْرغون آغاجی،گَوَن نیز شناخته می‌شود، گیاهی گلدار و پر استفاده در پزشکی سنتی چینی است. این گیاه دارویی حاوی آستراگالوس پلی‌ساکارید (APS) است که از خواص تقویت کننده سیستم ایمنی و ضد ویروس چشمگیری برخوردار است.

مطالعات آزمایشگاهی و با حضور سوژه‌های حیوانی نشان داده اند که آستراگالوس با ویروس‌های هرپس، هپاتیت C، و ویروس H ۹ آنفلوآنزای پرندگان مقابله می‌کند.

افزون بر این، مطالعات آزمایشگاهی نشان داده اند که آستراگالوس پلی‌ساکارید ممکن است از سلول‌های آستروسیت انسانی، شایع‌ترین نوع سلول در سیستم عصبی مرکزی، در برابر عفونی شدن توسط ویروس‌های هرپس محافظت کند.

 

برای مطالعه دیگر خواص درمانی گیاه گون به این سایت مراجعه نمایید.


زنجبیل

 

زنجبیل

محصولات تهیه شده از زنجبیل مانند چای ها، قرص‌ها و شربت ها، درمان‌های طبیعی محبوبی هستند. زنجبیل به لطف تراکم بالای ترکیبات گیاهی قدرتمند فعالیت ضد ویروس چشمگیری را نشان داده است.

پژوهش‌های آزمایشگاهی نشان داده اند که عصاره زنجبیل از آثار ضد ویروسی در برابر آنفلوآنزا پرندگان، ویروس سنسشیال تنفسی، و کالیسی‌ویروس گربه‌ای (FCV)، قابل مقایسه با نوروویروس انسانی، برخوردار است.

افزون بر این، برخی ترکیبات در زنجبیل، مانند جینجرول و زینجرون، توانایی خود در مهار تکثیر ویروس و پیشگیری از ورود ویروس‌ها به سلول‌های میزبان را نشان داده اند.

 

برای مطالعه از ۵۶ فواید زنجبیل برای سلامتی، زیبایی و درمان+۱۰ مضرات به این سایت مراجعه نمایید.


جینسینگ(عشقه)

 

جنسینگ

جینسینگ دیر زمانی است که در پزشکی سنتی چینی استفاده می‌شود و به طور خاص توانایی خود در مبارزه با ویروس‌ها را نشان داده است.

در مطالعات آزمایشگاهی، عصاره جینسینگ قرمز کره‌ای آثار چشمگیر در برابر ویروس سنسشیال تنفسی، ویروس‌های هرپس، و هپاتیت A را نشان داده است.

افزون بر این، ترکیباتی در جینسنگ به نام جینسنوسید‌ها دارای آثار ضد ویروسی در برابر هپاتیت B، نوروویروس و کوکساکی‌ویروس (Coxsackievirus) است که مورد آخر با چندین بیماری، از جمله یک عفونت مغزی به نام مننگوانسفالیت مرتبط است.

 

برای مطالعه از ۳۰ خاصیت جینسینگ برای پوست، مو و سلامتی و میل جنسی به این سایت مراجعه نمایید.


قاصدک

 

زنجیر اوْتو

 

قاصدک (به ترکی: زنجیر اوْتو) شاید بیشتر به عنوان علف هرز شناخته شود، اما این گیاه از خواص دارویی، از جمله آثار ضد ویروسی برخوردار است.

پژوهش‌های آزمایشگاهی نشان داده اند که قاصدک ممکن است با هپاتیت B، اچ‌آی‌وی، و آنفلوآنزا مبارزه کند.

افزون بر این، یک مطالعه آزمایشگاهی نشان داد که عصاره قاصدک تکثیر دنگ، ویروسی که موجب تب دنگ می‌شود را مهار کند. این بیماری که می‌تواند کشنده باشد، علائمی مانند تب بالا، استفراغ و درد عضلانی را موجب می‌شود.»

 

برای مطالعه از ۲۹ خاصیت درمانی گل قاصدک و موارد منع مصرف آن به این سایت مراجعه نمایید.


منابع اخذ:

  1. عصر ایران
  2. بازده
  3. های دکتر
  4. پایگاه مرکز اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی
  5. ساعد نیوز
  6. نمناک
  7. بیتوته
  8. ویکی پدیا
  9. چطور

جزوه تولید و پرورش گیاهان دارویی و خواص آنها-دکتر علی فرامرزی-دانشگاه آزاد اسلامی واحد میانه

 

 

 

 

SOXULCANLAR

کرم خاکی ورمی کمپوست و انواع آنها

 

کرم خاکی

کرم‌های خاکی جانورانی هستند که دارای بدنی نرم می باشند. بدن آن‌ها به بند هایی تقسیم شده است. آن‌ها استخوان ندارند و معمولاً دراز و پوستی هستند. کرم‌ها از گوناگونی زیادی برخوردارند. آن‌ها در زمین می خزند. کرم‌های خاکی در هر جایی یافت می‌شوند و طول آن‌ها معمولاً بیشتر از ۳ سانتیمتر است. آن‌ها بیشتر به رنگ صورتی قهوه‌ای یا صورتی تیره هستند.

 

فواید کرم خاکی

کرم‌های خاکی روزانه به اندازه وزنشان خوراک می‌خورند و بیرون می‌دهند و این کودی بی همتا برای تقویت خاک می‌باشد. از سودمندیهای دیگر آن‌ها این است که آن‌ها با سوراخ کردن زمین آب و هوا را در زمین پخش می‌کنند واین برای رشد گیاهان بسیار سودمند است.برای نپوسیدن گیاهان و خاک هم سود زیادی دارد.

 

پرورش کرم خاکی

کرم خاکی را برای موارد زیر پرورش می‌دهند:

 

  •     تولید کودآلی.
  •     اصلاح ساختمان و بهبود حاصل‌خیزی خاک.
  •     جلوگیری از آلودگی منابع پایه.
  •     حفظ محیط زیست.
  •     تولید محصول سالم.
  •     افزایش و پایداری تولید محصولات کشاورزی.
  •     تولید مکمل غذایی جهت خوراک دام و آبزیان.
  •     استفاده بهینه از زباله‌های حیوانی و تبدیل آن‌ها به کود آلی.
  •     استفاده بهینه از زباله‌های خانگی و تبدیل آن‌ها به کود آلی.

 

اثرات کرم خاکی بر محیط زیست

روش های کشاورزی عادی معمولاً کاربرد آنالیزهای شیمیایی را برای تعیین نیازهای طبیعی محصول کاشته شده مشخص می کند عناصری که در خاک برای محصول معینی به قدر کافی موجود نباشد در کودهای شیمیایی به کار می رود اما به زندگی میکروبی درون خاک توجه کمی شده است در کشورهایی با اقلیم متنوع, این مسئله منجر به آن شده است که به خاک به عنوان یک وسیله نگهداری محض برای محصول دهی گیاهان نگریسته شود

 

خلاصه ای راجع به اطلاعات کرم ها

 

روش های کشاورزی عادی معمولاً کاربرد آنالیزهای شیمیایی را برای تعیین نیازهای طبیعی محصول کاشته شده مشخص می کند. عناصری که در خاک برای محصول معینی به قدر کافی موجود نباشد در کودهای شیمیایی به کار می رود. اما به زندگی میکروبی درون خاک توجه کمی شده است. در کشورهایی با اقلیم متنوع، این مسئله منجر به آن شده است که به خاک به عنوان یک وسیله نگهداری محض برای محصول دهی گیاهان نگریسته شود.

 

امتیاز کشاورزان Bio-Organic در افزایش هوموس خاک می باشد. غنی بودن هوموس خاک، موجب می شود خاک از آب اشباع شده و اثر گذارتر شود، نرم و سست باقی بماند، پسمان ها برطرف شوند، هوادهی شود، گرم شود و ورم نکند یا مثل کیک ورآمده نشود. به علاوه می تواند فشار ناشی از چرخ ها و ترمز ماشین آلات کشاورزی را بهتر تحمل کند. هوموس ذخیره ای از همه انواع موادمغذی گیاهی می باشد. هوموس نمی تواند با مواد مصنوعی جایگزین شود. درخاک های زنده فرایندهای میکروبی پس مانده محصول و کودهای کشاورزی را به مواد مغذی گیاهی و هوموس تجزیه می کند. آن ها (میکروارگانیسم ها) به سود گیاه acid-sand و مواد مغذی تولید کرده و مواد معدنی منتشر می کنند. میکروب های خاک توانایی منتشر ساختن P، K، Ca، Mg، Fe، و S را به خوبی سایر عناصر کمیاب تشکیل دهنده خاک های گوناگون دارا می باشند.

 

G.lienhard: استاد دانشکده کشاورزی Ebenrain-Sissach (در سویس) کرم های خاکی را ارج نهاده و اظهار می دارد:

کرم خاکی مواد مغذی خاک را بطور قابل توجهی افزایش می دهد.

 

آزمایش های انجام شده روی خاک در Eburnean نشان داده است که خاک های قالب ریزی شده توسط کرم های خاکی بطور میا نگین تا حداکثر ۴.۵ برابر بیشترازخاک های معمولی دارای پتاسیم می باشند. خاکی که از لوله گوارش کرم عبور کرده باشد تقریبا ۷ برابر بیشتر نیتروژن خواهد داشت. عمل کرم خاکی تنها مانند یک دستگاه زهکشی خوب بهبود بخشیدن به فرایند گردش آب و هوا نمی باشد، بلکه مواد معدنی وآلی را نیز مخلوط می نماید. همچنین آنها کارخانه های بسیار کوچک کودسازی هستند که بدون هیچ هزینه ای برای کشاورز به کار خود ادامه می دهند. این عمل بدون نیاز به سوخت فسیلی انجام شده و هیچ حمل و نقلی در آن دخیل نمی باشد. اما با وجود همه پدیده های حیاتی خاک، آن ها مخلوقات حساسی هستند و درمقابل کاربرد سموم وکودهای مهاجم شیمیایی زنده نخواهند ماند.

این سؤال برانگیزخواهد بود که چه جانوران دیگری وجود دارند که مانند این مخلوقات کوچک، نقشی این چنین با اهمیت درتاریخ حیات جهان داشته باشند؟

مطالعات فراوانی پس ازمشاهدات داروین روی کرم های خاکی صورت گرفته است. اما به نظر می رسد که هیچ کدام از این مطالعات به این سوالات که، کرم های خاکی تا چه عمقی حفاری می کنند؟، طول نقبهایشان چقدراست؟، و سؤالاتی از این قبیل پرداخته باشند.

ما می توانیم از یک قاعده کلی مطمئن باشیم: اگر شخصی زمین را حفر کند و در عمق ۸ متری کرم های خاکی را بیابد می تواند یک حدس منصفانه بزند که کرم های خاکی را می توان در عمقی بیشتر از ۸ متر نیز پیدا کرد، چرا که احتمال آن خیلی کم است که شخصی سوراخی عمیق تر را در آنجا حفر کند.

برای پی بردن به عمق احتمالی سوراخ، به مجموعه ای از داده های آماری درباره سوراخ ها نیاز داریم، و این بخاطر توزیع پهناوری که (بدلیل تنوع در خاک ها، اقلیم، و گونه ها) ممکن است با آن مواجه شویم غیر عملی می باشد.

کرم های خاکی دارای خانواده های فراوانی هستند. گسترده ترین آنها خانواده Lumbericidae با بیش از۱۶۰ گونه (و باطول ۳۰- ۲ سانتی متر یا ۱-۱۲inc) است وبزرگترینشان که به ۳m یا ۱۰ft می رسد، Megascolecidae استرالیایی یا (Megascolides australis) می باشد.

کرم های خاکی معمولاً از مواد آلی رو به فساد و مدفوع پستانداران تغذیه می کنند و گونه های سوراخ های عمیق (گونه های geophanous)، و برخی دیگر از آن ها حتی از نماتود ها تغذیه می کنند. معلوم شده است که وقتی کرم های خاکی به خاک اضافه شدند جمعیت کرم های نماتود ممکن است تا حدود %۶۰ کاهش یابد.

همچنین میکروب ها نقش مهمی در جیره غذایی کرم های خاکی دارند، و حتی کرم های خاکی مواد آلی دارای حیات میکروبی با تراکم بالا را ترجیح می دهند. برخی محققین معتقدند که میکروارگانیسم ها برای کرم های خاکی حیاتی هستند.

آب یک نیاز عمده کرم های خاکی می باشد، بطوریکه %۸۰ وزن بدنشا ن را آب تشکیل می دهد در روز حدود %۱۵ شل و سست می شوند. اگر رطوبت در دسترس نباشد به منظور دست یافتن به آن به عمق خاک خواهند رفت. بالاگیری (سطح آب) به دمای احاطه کننده محیط وابسته است. محدوده کلی فعالیت کرم های خاکی بین حداقل و حداکثر می باشد.

 

  • بطور کلی کرم های خاکی می توانند از سه طریق بر محیط تاثیر بگذارند:

۱) تراکم میکروبی–زیستی (حیات میکروبی)

۲) میزان دسترسی به مواد معدنی شیمیایی، و تجزیه مواد آلی

۳) به طور فیزیکی از طریق سوراخ ها (از طریق هوادهی و از این قبیل)، وپراکندن (جابجایی مواد معدنی بین لایه های خاک)

برای راحتی و به دلیل آنکه این سه اثر خیلی دقیق به هم وابسته هستند بیایید اثرات بیولوژیکی، شیمیایی، و فیزیکی کرم های خاکی بر محیطشان را با هم به بحث و گفتگو بنشینم.:

اثرات کرم های خاکی بر تولید محصول از آزمونی به آزمون دیگر تغییرات وسیعی دارد. این تنها بخاطر گونه ها، محصول و نوع خاک نمی باشد بلکه، بخاطر وضعیت های آب و هوایی هنگام آزمون نیز می باشد. به عنوان مثال نشان داده شده است که درباغستان هایی با جمعیت زیاد کرم های خاکی، درختان، دارای ریشه هایی تا حدود %۵ بزرگتر می باشند. با این حال محصولات در این باغستان ها تنها %۲ بیشتر است. (شخص نیاز خواهد داشت که مقاومت تنش باغستان ها را (که درطول سال از خشکی ناشی شده است) برای یافتن ارزش واقعی اثرات کرم خاکی بر محصولات امتحان کند. با این وجود افزایش محصول در شبدر به میزان %۹۰۰ و در گندم به میزان %۱۰۰ مشاهده شده است.

ریشه ها اغلب، سوراخ ها را تعقیب می کنند و از مواد غذایی در دسترس، در گوشه و کنار خود تغذیه می کنند، یک حقیقت شگفت انگیز این است که ریشه ها (اغلب به اندازه ۲mm) درجستجوی قالب کرم (مسیر حفر نقب کرم) هستند. حتی اگر ریشه مجبور به رشد به سمت بالا باشد این اتفاق رخ می دهد. علت آن است که کرم های خاکی (یا میکروب های موجود در داخل روده آنها) غلظت فاکتورهای رشد و ویتامین ها را در تونل (نقب) افزایش می دهند.

نقبهای زیرزمینی کرم های خاکی به افزایش کانی های لایه A نسبت به لایه های B و C کمک می کند. ضمناً لایه های تحتانی با مواد آلی لایه های فوقانی A و O غنی می شوند. (به لایه های خاک مراجعه کنید) این در هم آمیزی به علاوه ی افزایش اکسیژن و نفوذ آب به لایه های پایینی، ضخامت خاک های فوقانی را افزایش می دهد.

در سال به اندازه ۲۰cm یا ۹inch از لایه سفت زیر-خاک (Subsoil) توسط نقب های کرم های خاکی می تواند به سطح آورده شود.

از سایر تاثیرات بر محیط این است که همیشه خاک اطراف سوراخ ها خنثی تر از خاک های مجاور هستند (به PH ۷ نزدیکترند). این به خنثی سازی اسید یته و یا خاصیت بازی موجود در خاک که به موجب بهینه سازی PH برای رشد ریشه گیاهان کاشته شده بوجود می آید کمک می کند.

یک ماده موکوزی که غنی از پروتئین است دیواره تونل ها را قوام می بخشند. این ماده به عنوان منبع انرژی میکروب ها کارایی دارد. مشاهده شده است که تراکم میکروب های شوره ساز در نقب ها %۴۰ بیشتر از خاکهای دیگر است. این به آن معنی است که هر کجا کرم های خاکی حضور داشته باشند خاک از کیفیت مطلوبی برخوردار بوده و به همین دلیل کرم خاکی یک ابزار ایده ال برای سنجش کیفیت خاک می باشد.

یکی از اساتید دانشگاه Eburnean گفته است که: اگر هنگام شخم زدن بتوانیم ۸۰ کرم در هر ۱۰ قدم از شیارهای زمین بیابیم آنگاه خاک مطلوب می باشد.

     

    انواع کرمهای خاکی

     

    کرمها فقط کرم نیستند. انواع متفاوت کرم‌های خاکی در فرورفتگی های مختلف زمین زندگی می کنند و اعمال (وظایف) مختلفی را انجام می دهند. در نتیجه کرمهای خاکی همگی دارای نیازهای مشابه نبوده و تحت شرایط محیطی یکسان، زنده نخواهند ماند. ما باید از نوع صحیحی از کرم خاکی برای کاری که می خواهیم انجام دهیم، استفاده کنیم بطور مثال، اگر ما بخواهیم کرمهای خاکی را برای کپه مخلوطمان، بکار ببریم، باید انواع مختلفی از گونه ها و نسبت احتیاج آنها را در نظر بگیریم. در کپه های کمپوست، اکثر کرمهای خاکی معمولی بنام «Eisenia foetida» یا کرمهای خاکی شناخته شده معمولی یا کرمهای ببری هستند. این گونه از کرمها علاقه زیادی به خوردن مواد آلی دارند و این گونه، بصورت بسیار مطلوب در کپه های کمپوستی که دارای منابع غنی هستند، زنده می مانند. این کرمها در اکثر خاکها (حتی خاکهایی که دارای مواد آلی کافی نیستند) زنده می مانند. در آنجا انواع دیگری از کرمهای خاکی را که بطور ویژه با زندگی در خاک آدابته شده اند را پیدا می کنیم. اکثر خاکهای معمولی، مسکن گونه هایی بنام «Aporrectodea Caliginosa»، کرم شناخته معمولی تر یا همان کرم خاکستری هستند. این کرم که در گونه های اروپایی مطرح است. در حال حاضر معمولی ترین گونه از گونه های کرم خاکی در نیوزلند است. و معمولاً مسلط ترین (غالبترین) گونه ها در همه باغها و زمینهای کشاورزی می باشد. کرمهای خاکی اساساً می توانند به ۳ گروه تقسیم شوند که هر یک با الگوی رفتاری متفاوت زندگی می کنند:

     

    الف) گونه های سطح خاکزی یا گونه های زندگی کننده در کمپوست

    ب) گونه های تاپ سویل زی (روخاکزی)

    ج) گونه های تحت خاکزی(زیرخاکزی)

     

    زیرخاک زی‌، تاپ سویل زی‌‌‌‌، سطح خاک زی

     

    الف) گونه های سطح خاکزی یا کمپوست دوست:

     

    این گونه ها، تمایل به سوراخهای زیرزمینی (تونلها) در درون زمین ندارند. این گونه، تر جیح می دهند که در نزدیک سطح خاک یا در کپه های کمپوست زندگی کنند .

    از آنجائیکه کرمها دوست دارند موادی که دارای مواد آلی زیادی هستند را بخورند، ریشه ها و جوانه ها و برگهای گیاهان و همچنین کودها را می پوسانند. نمونه های این گونه ها شامل کرمهای ورمی کمپوست «Lumbricus rubellus» و کرم ببری «Eisenia foetida» می باشند.

     

    ب)گونه‌های روخاک زی:

     

    این گونه‌ها معمولاً در بالا، در ۲۰ الی ۳۰ سانتی متری از عمق خاک زندگی می کنند. آنها میان خاک را سوراخ می کنندوبدین گونه لایه های روی خاک را مخلوط می کنند.، بطوریکه با سوراخهای خود به اصلاح ساختمان خاک پرداخته و تهویه خاک را بوسیله ایجاد کردن شکافها و کانالهایی در خاک تأمین می کنند.

    بعد از اینکه خاک از میان روده کرم خاکی عبور کرد، مواد غذایی خاک می توانند به شکل بسیار قابل دسترس برای گیاهان تغییر بیابند. از اینرو حضور کرمهای خاکی معمولاً محیط را برای رشد گیاهان مساعد می سازد. معمولی ترین کرم خاکی یافت شده در نیوزلند از گونه های روخاکزی بنام کرم خاکستری Aporrectodea Caliginosa می باشد.

     

    ج)گونه های زیر خاک زی:

     

    این گونه ها تمایل به ساختن تونلهای پایدار و ثابت در خاک هستند که به بیشتر از ۳ متر عمق دارند. آنها در مناطقی که دست نخورده اند، بهترین شرایط زنده ماندن را دارا هستند که تونلهای آن دستخورده باقی بماند. آنها به جستجو در سطح خاک برای غذا و پس از آن کشیدن غذا به درون خاک تمایل دارند؛ بطوریکه برگهای ریخته شده را برای مصرف به درون تونلهای خود می برند. آنها بخصوص در وضعیتی که مقدار زیادی مواد آلی در سطح خاک باقی مانده باشد، گونه های سودمندی هستند. بطور مثال در باغهای میوه، کرمها در برداشت و حذف بزرگترین برگها که معمولاً بر روی سطح خاک می‌ریزند، کمک می کنند.مثالهای این گونه ها، خزنده شب «Lumbricus terrestris» و Aporrectodea Longa می باشد. این دو گونه معمولی تر در شمال جزیره نیوزلند پیدا می شوند.

     

    گونه دیگری در نیوزلند به طور شایع استفاده می شود و امروزه در بسترهای بزرگتر و مناطقی که از لحاظ آشفتگی و نامساعد بودن شرایط در درجه کمتری قرار دارند و در جنگلها و باغهای قدیمی و در تپه ها و کوه ها نگه داری می شوند نام این گونه کرم(بومی (NZ) یا «octochaetus multiporus» می باشد. لازم به ذکر است که نزدیک به ۲۰۰ گونه کرم خاکی مختلف در نیوزلند کشف شده اند. نوع دیگری از طبقه بندی انواع کرمهای خاکی وجود دارد که در کشورهای غیر از نیوزلند هم مورد نظر است که شرح آن در ادامه آورده می شود.

     

    بعضی از گونه های معمولی که به منظور طعمه استفاده می شوند:

     

    الف) Night Crawls (خزنده های شب):

     

    این کرم خاکی بومی ایالات شمالی آمریکا است و امکان برداشتن آن از زمینها و علفزارها در شب به منظور استفاده های تجارتی وجود دارد، زیرا آنها تولیدمثل آرام دارند و نیاز به تولیدمثل مخصوص و رویه های کنترلی دارند.

     

    ب) field worms (کرمهای مزرعه) یا (کرمهای باغ):

     

    بهترین نوع طعمه برای ماهی هستند ولی آنها تولیدمثل فراوان ندارند و در نتیجه برای امور تجارتی توصیه نمی شوند.

     

    ج) manure worms (کرمهای بندبند، لولندگان یا جنبندگان قرمز، کرم های قلاب):

     

    چون وقتی به آنها دست زده می شوند پیچ و تاب می خورند، به این نام مشهورند. این نوع کرمها، مخصوصاً مناسب تولیدات تجارتی هستند و آنها یکی از دو نوع کرم معمولی هستند که بوسیله کشاورزان موفق پرورش داده می شوند.

     

    د) Red worms (کرمهای قرمز):

     

    این نوع کرم، اساساً یکی دیگر از انواع کرم ورمی کمپوست می باشد که تفاوت اساسی در اندازه و رنگ نسبت به پسرعموهای درازتر و تیره ترش (از سایر گونه‌ها) دارد. آنها همچنین بسیار مناسب برای تولیدات تجارتی هستند و با کرمهای ورمی کمپوستتوأماً ۸۰ تا ۹۰ درصد از تولیدات تجارتی، کرم ها را شامل می شوند.

    کرمهای ورمی کمپوستو کرمهای قرمز برای زندگی در محیط های مختلف، سازگار هستند. آنها بخوبی، انواع مواد آلی را تجزیه می کنند. این کرمها، ممکنست در کپه های ورمی کمپوستیا در خاکهایی که حاوی مواد آلی زیادی هستند، پیدا شوند ولی پرورش دهندگان تازه کار، کرمهای اولیه شان را از پرورش دهندگان یا توزیع کننده های مشهور تهیه می کنند و خریداری می نماید. پرورش دهندگان کرم باید به مقدار ۰۰۰/۱ کرم برای نخستین بار خریداری کنند.

    طبقه بندی انواع نژاد کرمهای خاکی کمپوست ساز

     

    نژاد کرم خاکی ایزینیا فوتیدا

    یکی از انواع کرم خاکی نژاد ایزینیا فوتیدا است . برای تولید ورمی کمپوست مقام اول را داراست . سه عامل اصلی جهت کسب این مقام برای این نژاد :

    اول تخمگذاری در سال ۹۰۰ عدد

    دوم زمان به بلوغ رسیدن ۶۰ روز

    سوم تحمل بیشتر تغییرات دمایی

    بسیار مناسب جهت مصرف مستقیم زنده در باغ ها جهت اصلاح و تقویت خاک .

    در اصلاح عام معمولا به ایزنیا فوتیدا کالیفرنیایی یا تایگر در بازار ایران نامیده میشود .

    این گونه متعلق به خانواده lumbricideae می باشد . و مشهورترین نژاد و البته کمیاب ترین گونه در ایران در تهیه ورمی کمپوست می باشد . این کرم ها را کرم ببری یا قرمز حلقوی نیز می نامند . بیشتر از مواد آلی و کود دامی پوسیده تغذیه میکنند . در شرایط مناسب روزانه به اندازه وزن بدن غذا می خورند . از خصوصیات بارز این نژاد کرم خاکی راندمان تولید بالای بین ۳ تا ۵ میلی گرم به ازای هر کرم خاکی در روز است و شرایط تغییرات محیطی را تحمل می کنند .

    خصوصیات ظاهری نژاد کرم خاکی ایزینیا فوتیدا

    طول بدن ۳۵ تا ۱۳۰ ملی متر

    ضخامت نسبتا کلفت

    نیروی عضلانی نسبتا بالا که باعث حرکت راحتتر در بسترهای سفت و همچنین کاربری سهلتر در زمان خالص کردن و جداسازی کرم خاکی از بستر پرورش

    رنگ پشت : نوار قرمز که در بین حلقه ها فاقد رنگدانه و زرد رنگ قرار گرفته است رنگدانه های قرمز در سطح بیرونی و یا پشتی کرم تجمع کرده است .

    خوراک : علاقه به برگ و کود دامی

    بو : وقتی تحریک شوند مایع زرد رنگ ترشح میکنند که بوی سیر میدهد .

    کمربند جنسی : در بندهای ۲۴ الی ۳۲

    رسیدن به بلوغ ۶۰ روز که باعث تکثیر سریعتر این نژاد است .

    شکل دم نسبتا باریک

    • معروفترین گونه کمپوست ساز
    • سازگاری بالا به دما و رطوبت
    • پراکنش بسیار بالا
    • رشد سریع
    • تولید مثل بالا
    • راندمان بالا در تولید

    گونه ایزینیا فوتیدا ‏در سال حدود ۹۰۰ ‏عدد کپسول تخم تولید می کند در حالی که گونه روبلوس  در سال بین ۱۰۹-۷۹ ‏کپسول تخم تولید می کند (توملین، ۲۰۰۰)

    نژاد کرم بلزا خراطین

     

    یکی از انواع کرم خاکی در بدن خود موادی دارند که از آنها جهت داروسازی در طب سنتی استفاده میشود .

    کرم بلزا همان کرم خاکی از نژاد ایزینیا فوتیداست که به کرم خراطین نیز معروف است . امروزه بیشتر از کرم خاکی خشک شده که معمولا وارداتی از کشور هند هستند برای ساختن روغن خراطین استفاده میشود . اما به گفته اکثر عطاری ها و اطبای سنتی داروی بدست آمده چندان رضایت بخش نیست . عدم کیفیت روغن های خراطین موجود در بازار دلایل مختلفی می تواند داشته باشد . اول اینکه ممکن است اصلا از کرم خاکی استفاده نشده باشد . دوم ممکن است از کرم خشک نامرغوب استفاده شده باشد که اکثر کرم خاکی های خشک در بازار که از هند وارد میشود دارای کیفیت پایین است . سوم اینکه ممکن است نژاد مورد استفاده ایزینیا فوتیدا نباشد .

    نژاد کرم خاکی لامبریکوس روبلوس

    یکی از انواع کرم خاکی نژاد لامبریکوس روبلوس است . مقام دوم در تولید ورمی کمپوست به این نژاد تعلق دارد . دلایل اصلی کسب این مقام برای این نژاد سه عامل :

    اول تخمگذاری در سال ۷۹ تا ۱۰۹ عدد ( در حالی که ایزینیا فوتیدا ۹۰۰ تخم )

    دوم زمان به بلوغ رسیدن ۱۸۰  روز  (در حالی که  ایزینیا فوتیدا ۶۰ روز )

    سوم تحمل بیشتر تغییرات دمایی اما نسبت به ایزینیا فوتیدا ضعیف تر است .

    همانطور که ملاحظه میشود دو گونه ایزینیا فوتیدا و روبلوس مناسب برای تولید ورمی کمپوست هستند که بین این دو نژاد هم ایزینیا فوتیدا بسیار برتر  است .

    در میان تولید کنندگان ایرانی به نام نژاد ارژانتینی نیز معروف است .

    این گونه به نام کرم قرمز اروپایی نیز نامیده میشود . در محدوده وسیعی از خاک ها مشاهده میشود . در مقایسه با سایر کرم ها مقادیر بیشتری از مواد آلی و کود دامی را مصرف میکند . اما بدلیل طول دوره بلوغ بیشتر ( ۱۸۰ روز ) نسبت به نژاد ایزنیا فوتیدا از تکثیر کمتری برخوردار هستند .

    خصوصیات ظاهری نژاد کرم خاکی لامبریکوس روبلوس

    طول بدن ۴۰ الی ۱۵۰ میلی متر

    رنگ بدن این نژاد قرمز مایل به قهوه ای

    رنگ پشت : رنگین کمانی

    خوراک : علاقه به کود دامی

    بو : وقتی تحریک میشوند مایع زرد رنگ و بوی خاصی نمیدهد .

    کمربند جنسی : در بندهای ۳۱ الی ۳۷

    نژاد کرم خاکی دندرودریلوس

    یکی از انواع کرم خاکی نژاد دندرودریلوس است . در اصطلاح عامیانه در ایران نژاد آرژانتینی صورتی دم زرد نامیده میشود .

    ابن نژاد به نام کرم خاکی شبنم اروپایی و یا آبی داکوتا نیز معروف است . بیشتر در مناطق معتدل و جنگلی مشاهده میشود . اندازه این نژاد کرم خاکی حداکثر طول ۱۳ سانتی متر می باشد.

    رنگ این نژاد صورتی یا قرمز سیر است . کلید شناسایی این گونه داشتن دم با نوک زرد و رنگ شکم روشن تر است .

     

    نژاد کرم خاکی فرتیما هاوایانوس

    یکی از انواع کرم خاکی نژاد هاوایانوس است . در اصلاح عام در ایران کرم خاکی ارژانتینی شیشه ای نامیده میشود .

    کوکون گذاری متوسط و اندازه نسبتا درشت و نیز هنگام جداسازی اب و وزن زیاد از بدن از دست می دهد . مواد غذایی مورد نیاز خود را از بلع خاک بدست می اورند .

    در گروه اندوگیک هستند . چندان مناسب تولید ورمی کمپوست نیستند .

    تحمل گرما در این نژاد نسبت به نژاد ایزینیا فوتیدا کمتر است .

     

    نژاد کرم خاکی بومی ایران

    یکی دیگر از انواع کرم خاکی نژاد بومی ایران است . به نژاد ایتالیایی در میان برخی تولید کنندگان ایرانی نامیده میشود .

    این نزاد که در برخی از مزارع تولید ورمی کمپوست در ایران یافت میشود بدلیل نامعلوم در این مزارع وجود دارند .زیرا

    کوکون گذاری بسیار اندک و رشد ضعیف و اندازه طول کم و مصرف کم خوراک و نیز تحمل کم نسبت به شرایط دمایی از خصوصیات این نژاد  است .

    در مجموع می توان گفت بسیار راندمان تولیدی کم دارد .

     

    انواع نژاد کرم خاکی بر اساس تحقیقات شرکت اوپال

     

     

    تعدادی از انواع کرم خاکی که در اکثر مزارع تولید ورمی کمپوست در ایران موجود است را در بالا توسط گروه ورمی کمپوستینگ مورد مطالعه و بررسی قرار گرفت و اطلاعات به همراه عکس هایی که مشاهده کردید با ذکر منابع کتبی که در پایان بحث و در انتهای این پست قرار داده شده است ، ملاحظه میکنید .

    کالج سلطنتی لندن یا ایمپریال کالج لندن (به انگلیسی: Imperial College London) یکی از معتبرترین موسسات آموزش عالی بریتانیا و جهان در زمینه‌های مهندسی، علوم پزشکی و اقتصاد است.

    این دانشگاه واقع در کنزینگتون جنوبی در مرکز لندن واقع است، که ورودی اصلی دانشگاه در خیابان نمایشگاه اکسیبیشن رود قرار دارد.

    امید است با توجه به اهمیت موضوع انواع نژاد کرم خاکی در پرورش کرم خاکی و تولید ورمی کمپوست عکس های زیر مورد توجه مخاطبین عزیز قرار گیرد . گرچه گروه ورمی کمپوستینگ با تعدادی از همین نژادهای زیر نیز کارکرده است مانند کرم سبز که بیشتر در خوزستان در مقطعی مورد استفاده قرار گرفته است . اما بدلیل فقدان اهمیت ( در تولید ورمی کمپوست ) از توضیح درباره رفتار و خصوصیات آنها صرف نظر شده است . همانطور که ملاحظه میشود اسامی این کرم ها به دو صورت عامیانه و علمی ذکر شده است .

    در این بخش عکس های تهیه شده توسط شرکت اوپال از انواع کرم خاکی در مرکز خط مشی زیست محیطی در امپریال کالج لندن به نمایش در می آید .

     

    نوک گلگون

    کرم خاکی گلگون

    کرم خاکی نابالغ

    کرم خاکی نابالغ

    کرم خاکی کمپوستر

    کرم خاکی نادر

    کرم خاکی شاه بلوطی

    کرم خاکی کله قرمز

    کرم خاکی کله سیاه

    کرم خاکی سبز

    کرم خاکی سبز کمرنگ

    کرم خاکی دم هشت ضلعی

    کرم خاکی درختی کوچک

    کرم خاکی تنبل

    کرم خاکی تجاری ایزینیا-فوتیدا

     

    کرم خاکی آبی-خاکستری

     

    مطالب مرتبط:

    1. کمپوست و انواع کمپوست ها
    2. روشهای ساده کمپوست سازی در خانه
    3. کود ارگانیکی و کود زیستی چیست؟

     

    منابع:

    1. گروه ورمی کمپوست
    2. ویکی پدیا
    3. آفتاب آنلاین